Tham khảo về nét đặc sắc của gốm men nâu tinh hoa gốm sứ Ưu Việt

Gốm Việt Nam có lịch sử hình thành và phát triển từ hàng vạn năm trước được đánh giá cao vể tính mỹ thuật cũng như tính ứng dụng trong đời sống. Một trong những dòng gốm nổi bật có thể kể đến đầu tiên là gốm men nâu. Gốm men nâu được chế tạo công phu, cốt dày dặn và trang trí bằng men nâu trên men ngà hoặc được phủ toàn bộ bằng men nâu.

Tham khảo: Bộ ấm chén đất nung – tử sa

Tìm hiểu gốm men nâu Bát Tràng

Thuật ngữ “Gốm hoa nâu” hoặc “Gốm men nâu” là thuật ngữ các chuyên gia dùng để mô tả loại gốm trang trí hoa văn bằng men nâu hoặc được phủ men nâu.

Gốm men nâu thuộc loại sành xốp dày, xương gốm thô và nặng được nung trong nhiệt độ từ 1000 đến 1300 độ C. Loại men nâu này được hình thành từ những quặng đá nâu người ta khai thác rồi đem về nghiền thành bột men. Ngoài ra, từ loại men này, còn có thể tạo ra nhiều thể loại khác nhờ vào việc pha trộn với một số những nguyên liệu khác: oxit sắt, đá son… Sau khi nung với nhiệt độ khoảng 1300 độ C sẽ tạo nên nhiều cấp độ màu như: nâu cà phê, nâu hạt dẻ, nâu da lươn…

Cuối thế kỷ 11 đầu thế kỷ 12, Đại Việt có nền kinh tế, công nông thương nghiệp phát triển mạnh mẽ. Các nghề thủ công vì vậy cũng có sự phát triển vượt bậc vào thời điểm đó, tiêu biểu là gốm sứ đã mau chóng định hình và mang bản sắc dân tộc rõ nét.

Loại gốm men nâu bắt đầu xuất hiện và phát triển mạnh mẽ từ khoảng thế kỷ 13, 14. Và không chỉ dừng lại ở đó, loại gốm này còn trở thành một cơn sốt ở thời điểm đó, đến mức mà người ta còn lưu truyền với một cái tên khác là gốm nhà Trần

Về phần trang trí

Gốm nen nâu sử dụng thủ pháp tạo hoa văn khác nhau kết hợp giữa men nâu và men trắng. Có một số sản phẩm kết hợp đắp nổi, tạo điểm xuyết trên thân, vai hay nắp hoặc xung quanh. Đa số gốm men nâu được tạo bằng kỹ thuật cạo xương gốm khi mới phủ men nền để tạo hình trang trí. Sau đó người thợ thủ công sẽ dùng bút lông vẽ hoa văn màu nâu lên phần đã được cạo. Cũng có thể vạch vẽ hoa văn lên sản phẩm trên nền men nền. Men phủ trên nền gốm màu trắng ngà, hầu hết đều rạn hoặc nứt tạo thành những mảng vân rạn tự nhiên khiến cho sản phẩm càng trở nên độc đáo.

Vào cuối giai đoạn nhà Trần sang thời Lê sơ bắt đầu xuất hiện gốm vẽ màu nâu sau đó mới phủ men lên trên. Hoa văn trang trí cũng đa dạng từ chủ đề Phật giáo cho đến hình ảnh đời sống và thiên nhiên, cây cỏ….

Trong suốt quá trình phát triển đa dạng gốm men nâu được dùng để làm từ đồ trang trí, sản phẩm phục vụ tôn giáo, đồ gia dụng… Gốm men nâu phát triển trong khoảng 200 năm và có đóng góp to lớn trong văn hóa, lịch sử và cả nghệ thuật Việt Nam vì gốm men nâu thể hiện truyền thống dân tộc đặc sắc Việt Nam và không lẫn với các nền văn hóa khác.

Kể từ khi được sáng tạo nên và trong suốt quá trình phát triển, các sản phẩm của dòng gốm men nâu vô cùng đa dạng. Từ đồ trang trí, sản phẩm phục vụ tôn giáo cho đến đồ gia dụng. Các sản phẩm gốm men nâu còn lưu giữ lại được đến ngày nay cũng phần nào cho thấy thực tế đó, từ các loại ấm, âu, ang, bát, bình, chân đèn, chân đế, chậu, chén, chum, đài, đĩa, hộp, liễn, lọ, loa, mô hình tháp, thạp, ngói, thống, tước, tượng mèo, tượng sư tử… không có sản phẩm nào không có sự xuất hiện của gốm men nâu. Thậm chí cả những sản phẩm kích thước lớn như: thạp, chum, thống cũng có sản phẩm của gốm men nâu.

Liên hệ: Hũ sành đựng gạo chữ TÀI LỘC (16 kg )                

Gốm men nâu phát triển trong thời gian khoảng hơn 200 năm, tuy không phải là một thời gian dài so với lịch sử gốm Việt Nam nhưng lại đóng góp giá trị văn hóa, lịch sử và nghệ thuật lớn lao. Bởi đây là một dòng gốm truyền thống riêng biệt của gốm cổ Việt Nam, không thể nhầm lẫn hay lẫn lộn với bát kỳ dòng gốm cổ nào khác trên thế giới.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *